Restaurant Ma Num Dong

We zijn de laatste week grotendeels buiten de gebieden geweest waar buitenlandse toeristen komen. Restaurants hebben binnen en buiten geen enkele Engelse aanduiding. We richten onze vertaalapp op de teksten op de gevel en het menu. Als het woord scherp of hot  vaker voorkomt dan is het voor gewone mensen niet te eten. 

Vandaag naar een restaurant Mac Num Dong geweest hier in Gwangju. Gwangju is een stad van 1.4 miljoen inwoners. 

Over drie dagen is het 45 jaar geleden dat hier een grote studenten opstand was tegen het militaire regime. De opstand werd neergeslagen,  honderden maar waarschijnlijk duizenden doden tot gevolg.

Mac Num Dong ligt op een industrieterrein buiten de stad. Het zou zo in Amsterdam Noord passen. Van buiten is niet te zien dat het een restaurant is. Binnen is het mooi en groot. Boven wordt gebak verkocht.

Bestellen doe je met een ipad met alleen Koreaans. 

De bediening durft ons niet te assisteren, want ze kunnen niets verstaan van wat wij zeggen. Ze hebben tapbier, vraag me niet welk merk het is. Het eten is lekker. Fusion, heel modern. De sla is zo groot, dat we er s avonds nog van eten en dan nog overhouden voor morgen.

Aan zee

 

Dit is ons vijfde hotel of pension aan zee. Koreanen blijven een nachtje in een hotel en gaan dan weer naar huis. Geen buitenlandse toeristen gezien. De uitzichten zijn spectaculair. Bij een pension was ons balkon boven de zee en sloegen de golven onder ons op de kust. Het was storm. Dat wisten we door de nl alert, waarin gewaarschuwd werd voor hoge golven,

Twee hotels hadden een jacuzzi voor het raam. Samen in bad naar de zee kijken. Naast een enorm bed is er weinig in de kamer. Geen kast, geen tafeltje voor je koffer.

In een pension keken we uit over een wild stukje grond dat tot aan zee liep. Eerst zie ik een vlindervanger rondlopen met zo'n enorm wit net. Ik heb dat alleen op een schilderij van Spitzweg gezien. Even later springen er 2 waterherten tevoorschijn. Ze rennen hard achter elkaar aan.

Het pension waar we nu zitten wordt gerund door een ouder. echtpaar. Zij kent letterlijk geen woord Engels. Ook yes niet. Communicatie gaat via haar zoon aan de telefoon. We hebben een soort bruidssuite met 5 ramen rondom. En uitzicht alle kanten op. 

Overal wordt op kleine stukjes groenten verbouwd. Uien knoflook en kool. Het zijn de oudjes die op het land werken. De scootmobiel staat naast het groente tuintje.

De uitzichten lijken nog het meest op de eilanden ten noorden van Vancouver.

Gisteren gewandeld naar het haventje. Daar wordt de vis binnen gehaald. Niemand te zien, alleen 5 poezen en honderden flinke kakkerlakken, die wegvluchten als wij voorbij komen.

Vreemd

 

Het lijkt vaak op wat we gewend zijn, maar met een vreemde twist. Als je uit eten gaat komt er geen mes op tafel. In de keuken bij de bereiding wordt wel een mes gebruikt, maar op tafel nooit. Je krijgt een lepel en stokjes. Het vereist wel enige kundigheid om grotere stukken met je stokjes in stukken te krijgen. Leonie at een grote aardappelpannenkoek. Zij kreeg er een schaar bij. Een pannenkoek in stukken knippen mag dus wel. 

De jakobsschelpen worden aan tafel ook losgeknipt. In keukens bij pensions hangt het enige mes aan de binnenkant van het gootsteenkastje.

Je kan aan de wijze waarop de drank wordt geschonken en gedronken heel wat aflezen. In het restaurant zit naast ons een ouder echtpaar met hun dochter en haar man. De schoonzoon schenkt de drank in voor zijn schoonvader, de schoonvader vervolgens voor hem.  Als de schoonzoon drinkt, wendt hij zijn hoofd opzij.

Als je een boodschap wil betalen met een creditcard dan weet je niet van te voren of dat lukt. Zonder Applepay wordt het lastig, soms moet je een handtekening zetten en soms moet je je paspoort laten zien. Soms werken geldautomaten wel, soms niet.

Wat nooit went is die slippers. Bij de deur doe je je schoenen uit en trekt binnen slippers aan (1). Ga je effe naar buiten dan is het handig om even de buitenslippers aan te doen (2), ga je naar het balkon dan staan daar slippers (3). In de badkamer staan ook nog WC slippers.(4). Als we bij dit pension aankomen moet ik nodig plassen, ga daarna naar het balkon waar het uitzicht fantastisch is en haal de koffer uit de auto. Ik heb dan in 3 minuten buiten mijn sandalen vier verschillende slippers aan moeten doen en 7 keer van schoeisel moeten wisselen. Dat lukt niet helemaal, zelfs voor gehoorzame mensen zoals wij. 

Piemels

 

We zijn een beetje onthutst. We doen elke dag iets cultureels, een tempel, een oud dorp, een leuke haven enz. Dit soort plekken wordt ook vaak door gezinnen en groepjes oudere dames bezocht. Met stevige schoenen, hoedjes, en bergsportkleding lopen ze gezellig keuvelend rond. We begrijpen nu waarom vrouwen hier zo oud worden. Ze blijven sociaal in beweging.

We kwamen langs Haesindang park. Helaas in de stromende regen. We waren de enige gasten. Een paraplu gekocht aan het haventje en omhoog geklommen. Het is een park dat volledig gewijd is aan penissen. Allemaal in erectie. Een maagd Haesindang verdronk toen haar aanstaande ging vissen en haar op een rots achterliet.  Vervolgens verdwenen alle vissen. Toen een man zijn geslacht op het strand ontblootte kwamen er wat vissen terug. Kennelijk wilde de verdronken maagd wel een mooie piemel zien. Vervolgens ging men in het dorp penissen fabriceren om de maagd te behagen. 

Er zijn meters hoge houten beelden, bankjes in de vorm van een penis, sterrebeelden in een penisbeeld. Omdat het zulk slecht weer is maken we niet mee hoe andere bezoekers op deze enorme hoeveelheid stijve piemels reageren. Dat is jammer.

We zijn onthutst hoe dit kan in dit preutse land. In een serie als Something in the rain houden de hoofdpersonen elkaar pas de hand vast in aflevering 10, dat is na 11 uur kijken.

Curieus is dat het museum van het vissersdorp op het terrein ligt van het park. Getoond wordt hoe het dorp gegroeid is en de visserij veranderd. In de loop der eeuwen.  Allerlei voorstellingen bedoeld voor kinderen zijn te zien. Die moeten dan wel eerst langs al die piemels.

Op reis in Korea

 Voordat je op reis gaat, heb je een bepaalde voorstelling van zo’n land gemaakt. Soms klopt dat, soms helemaal niet. 

De markt ziet er precies zo uit als in de talloze series die we gezien hebben. Oude vrouwtjes die op een rij achter wat groentes zitten. Veel kramen met dezelfde vis.  Op het platteland zijn er inderdaad boeren die rijden op een soort grasmaaier met een karretje erachter.

Het grote aantal identieke torens van 20 hoog met flats met piepkleine ramen blijft ons verbazen. Nooit gezien in films en series, maar ze staan overal.

We dachten dat veel mensen wel Engels zouden spreken. In de streek waar we nu zijn, spreekt niemand Engels, ook in de hotels niet. Dat maakt mensen soms erg verlegen. De vertaal app doet wonderen. Veel vriendelijk knikken, ook als iemand je een verhaal begint te vertellen. Beleefd is iedereen. En wij dus ook. Wel aangenaam.

We hebben een auto gehuurd. In de Lonely Planet gids van vorige jaar wordt dat sterk ontraden. Veel te gevaarlijk.  

Na een weekje autorijden vinden we het al met al erg meevallen. Weinig onbeschoft weggedrag. Weinig getoeter. Bij Busan is het wel erg druk, maar dat is ook een stad met 4 miljoen inwoners.  Op de meeste 4 baans buitenwegen mag je niet harder dan 80. Tot ergernis van Leonie. De verkeersveiligheid is beter dan in Italië en Portugal. Het aantal verkeersdoden in Seoul ligt op het niveau van Noorwegen. 

Veel wegen zijn tolwegen. Wij hebben een kastje in de auto, die registreert wanneer we door een tolpoortje gaan. Dat kan gewoon met 50 km per uur. Er worden kleine bedragen: 1000 won, dat is 65 cent. Het echte rekeningrijden. Nooit geweten hoeveel tunnels hier zijn. We hebben er honderden gehad. Ze zijn heel bang dat je in slaap valt in een tunnel. Daarvoor hebben ze talloze dingen verzonnen. Knipperlichten, ribbels op de weg, fluittonen, muziek.

Naar een eiland in het zuiden reden we uren over wegen met verkeersdrempels, vaak een gele geschilderde band over de weg, soms echt. Je leert wel af om daar met 50 per uur over heen te rijden. Heel veel verkeersborden en maatregelen. Ze houden enorm op. En dat is juist de bedoeling. Het is niet voor niets dat het verkeer al jaren veiliger wordt. 

90% van de verkeersborden kunnen wie niet lezen en dat vereenvoudigt het voor ons.

 

Vetkampstraat

 Ik ben geboren in Deventer, een paar straten van de Vetkampstraat waar het stadion van Go Ahead is. Tijdens de vorige hoogtijdagen van de club ging ik met mijn vader naar Go Ahead. Ik herinner me nog een overwinning op het grote Ajax van 3-1 in de jaren zestig. We vielen met een paar honderd man om op de staantribune toen we een hoekschop wilden zien.

Go Ahead heeft de beker gewonnen. Iets wat mijn vader nooit heeft mogen meemaken. We hebben vandaag een kaarsje voor hem opgestoken. Geheel symbolisch, want gelovig was hij niet en helemaal niet Boeddhistisch. Wij hebben natuurlijk wel een wens uitgesproken.

Naksan sa

 Vandaag een dagje tempel. Naksan sa. Aan zee op een paar heuvels met prachtig uitzicht. Een groot complex met heel veel Koreaanse bezoekers. Bovenop een enorm slank beeld dat uitkijkt over zee. Godin van de mededogen. Ze heeft een gewillig oor voor mensen die het moeilijk hebben. In de verte gelieerd aan de Dalai Lama. 

In 2005 is een groot deel afgebrand tijdens een bosbrand. Nadien is het herbouwd met hulp van de Boeddhistische gemeenschap. Gratis toegankelijk en er is op verschillende plekken gratis thee en mierzoete koffie te krijgen. 

Op talloze manieren kan je een wens achterlaten. Met een kaars, op een klein boedhabeeldje of op een briefje aan een lampion.

Bezoekers zijn voor een flink deel groepjes oudere vrouwtjes. Klein en heel sportief gekleed. Bergschoenen en windjacks. Ze zien er zo uit als we kennen van de talloze Koreaanse series die we gezien hebben. Ze bestaan dus echt.

Naksan beach

 

 We zijn met de auto naar de andere Oostkant van het land gereisd, Naksan beach. Onze auto stond in Seoel op B8, dat is 8 verdiepingen onder de grond. Makkelijk rijden, al hadden we in het begin wat last van het doolhof aan bewegwijzeringen, die we voor een groot deel natuurlijk niet kunnen lezen.  Het navigatiesysteem gaf een spervuur van aanwijzingen. Elke snelheidscontrole werd 3 keer aangekondigd, evenzo oversteekplaatsen voor wild en verkeerdrempels. Daartussendoor een enkele aanwijzing die je stipt moest opvolgen anders moest je weer een extra rondje.

Na zeker 50 kilometer tunnel arriveerden we in Naksan.

 Mooi hotel met prachtig uitzicht op het strand en het haventje. Een paar heel dure visretaurants en een hele hoop nogal obscure eettentjes. Specialiteit is rauwe vis, buiten voor de restaurants staan bakken met allerlei vis en krabben. We gebruiken de googlevertaal app om de menus te lezen. Wat te denken van het gerecht dat vertaald wordt met levende inktvis? Lekker gegeten in een restaurant met vooral vlees. Voor een tientje met z’n tweeen. 

Dit knusse rommelige plaatsje zal een metamorfose ondergaan de komende jaren. In aanbouw zijn een aantal torens van 25 verdiepingenhoog. For staycation. Ze staan dicht op het strand. De slagschaduw valt tot aan zee. Leonie vindt het wel lekker voor in de zomer, dat je dan in de schaduw zit op het strand. Ik betwijfel dat.

Een dagje in het park

 

Het is deze maandag de geboortedag van Boeddha, en ook nog de jaarlijkse kinderdag. Iedereen heeft vrij en doet wat met de kinderen. Of het kind, want het geboortecijfer is heel laag.

Het park Yeouido Hangang, waar we vandaag zijn, ligt aan de andere kant van de rivier. Er loopt een fiets en wandelpad rond. Honderden hebben koepeltentjes opgezet. Gezinnen, stellen, vriendinnen, vrienden. Ook anderen zoals een paar vrouwen die hun hondjes mee hadden in de kinderwagen. Iedereen zit voor de tent te eten en de praten. Je kan heel handig stoeltjes en een tafeltje huren. Goh wat gaat dat allemaal rustig en georganiseerd. 

 Vooral opvallend is wat er niet is: geen alcohol, geen hash, geen sigaretten, geen muziek, geen lawaai en geen interactie tussen de groepjes. Alleen om de 5 meter een koepeltentje met een tafeltje en een paar stoeltjes. 

We huren een paar fietsen en rijden het park rond. Met ons nog honderden anderen. Op tandems, gewone fietsen, familie fietsen met 4 wielen. Kinderen van een jaar of 8 rijden op fietsen met zijwielen. Een vreselijk gezicht. Leonie redt nog een moeder die haar creditcards en telefoon had laten vallen.

Aan de andere kant van het park staat de Nationale Assemblée. Een Brutalistisch gebouw dat je eerder in Noord Korea zou verwachten. 

Na afloop van het tochtje laten we ons verleiden om een zak Potato Fries from the Netherlands te kopen. En zoals alles met eten in Korea is het net wat anders.de patat is bestrooid met een wit uienpoeder en de mayo ziet eruit als mayo, maar smaakt otaal anders. Naar wat daar komen we niet achter.

NL alert

 

Ik kreeg hier een NL alert. De tekst was is in het Koreaans. Het is een melding dat het aan de kust erg droog is en er bosbranden dreigen. Als je je niet aan de regels houdt kan je 3 jaar gevangenis krijgen. Wat de Nederlandse oveheid allemaal voor je regelt!

Zuid Korea

Het is een heerlijk land om te reizen. Druk maar helemaal niet lawaaiig. Geen brommers, geen oude auto’s, nauwelijks getoeter, geen geparkeerde auto’s en heel schoon. Vriendelijke wat afstandelijke mensen. Alles heel goed geregeld. Het lijkt nog het meest op Japan.

We zitten in een klein huisje vlak bij het grote station van Seoel. Daar was het heel druk omdat het een lang weekend is. Mensen showen prachtige koffers. Hebben dezelfde functie als Gucci tasjes. Soldaten in uniform met hun verloofde. Weinig toeristen. 

We liepen over een rommelmarkt, beetje koningsdag. 3 petten voor 1 euro. Een uur later in de outletstore van het Imperium Lotte. Verdiepingen vol, alles afgeprijsd en nog steeds onbetaalbaar. Een overhemd voor 50 euro. Zelden zoveel mensen tegelijk in een winkel gezien.

We gingen de eerste dag naar een van de attracties van Seoel het Paleis Changdeokgung. Met de metro vanaf de andere kant van het station. Volgens Citymapper enkele minuten lopen. We volgden de bewegwijzering. Meer dan 20 minuten later doken we weer ergens op. Een trap af en op, drie roltrappen omlaag, lange gangen, een trap op en 10 meter 

verder een zelfde trap af, drie roltrappen omhoog enz.

Als je niet van trappen lopen houdt, moet je de metro niet nemen hier. Het paleis viel trouwens wat tegen. Zeker in vergelijking met Kyoto. “Verwende krengen als we zijn” zei Leonie

Paradores

Op de hoek van het grasveld staat een klein huisje. Daarin een lift. Kaartje van het hotel in de gleuf en hup zo sta je in 20 seconden 50 meter lager op het strand tussen de gewone mensen. Het Parador in Nerja ligt bovenop een rots, met prachtig uitzicht. 16 jaar geleden waren we hier voor het eerst. We waren toen met Oda en Ben. Het was de eerste Paradores waar we kwamen. Niks veranderd. Nog steeds een soort jaren 80tig interieur. Binnenkort gaat het hotel  2 jaar dicht voor een verbouwing. Het hotel zit behoorlijk vol met voornamelijk oudere echtparen. De babyboomers zijn hier op vakantie. Ook in het dorp Nerja zie je vooral oudere echtparen. Weinig Nederlanders trouwens. Nerja is een vriendelijk en gezellig vakantiestadje.

Paradores zijn staatshotels die vooral op historische plekken en middenin de natuur gevestigd zijn.  Vaak in oude gebouwen, soms hypermodern. Het zijn er bijna 100. Paradores bevallen ons  door de bedaagde, kalme en soms wat plechtige sfeer. Het zijn vooral de Spanjaarden die er komen.  Ze zijn wel wat ouderwets. Geen waterkoker op de kamer. Avondeten kan je pas na negen uur krijgen. 

 Deze reis zien we drie Paradores.  
Good old Nerja dus. Die in Lorca ligt boven op een berg op het terrein van een kasteel. 

Lorca is de stad met de mooiste paasprocessie van Spanje. Tientalle mannen dragen enorme beelden rond. Ze hebben geborduurde gewaden aan met een KKKachtige puntmuts.  Het kasteel is honderden jaren onneembaar geweest. De Parador is ten dele boven een opgraving gebouwd. O.a. van een Synagoge. Om er te komen moet je een enorm stijle weg op en aan het eind door een smalle tunnel die onder een toren gegraven is. Het gebouw is geïnspireerd op de vierkante torens van het kasteel

Het is steil tegen de rotsen aangebouwd. De lobby is op 4 hoog. Het binnenzwembad is op 1 hoog en alleen met een speciale lift bereikbaar. Tjonge, ik ben met Leonie in honderden zwembaden geweest, maar dit overtreft alles.

Xabia

 

Op weg naar de plek waar we met Jago hebben afgesproken komen we talloze wielrenners tegen. Hele groepen met hetzelfde shirt aan. Bergaf gaan ze sneller dan wij.

Op 25 km ligt de coll de Rates. Een niet zo hoge maar steile berg, waar wielrenners op trainen.  Een groot deel van de professionele wielerploegen traint  in winter en voorjaar vanuit het plaatsje Moirara verderop aan de kust. V d Poel heeft een huis daar. Pogacar, winnaar van de tour heeft in december vorige jaar de beste tijd ooit op de Coll de Rates  (KOM record) gereden. Een totaal onbekende Jonas Vingegaard reed in 2018 met 398 watt naar boven. Hij werd vlak daarna opgenomen in de Jumbo Visma ploeg.

We hebben met Jago, Merritt en de kinderen voor een paar dagen een villa 100 km onder Valencia. In de streek Xabia of Javea , onderdeel van de Costa Blanca. Xabia is de meest Oostelijke punt van Spanje. Met mooi weer kun je Ibiza zien liggen. Nog nooit in zo’n ruime villa gezeten.  Prachtig uitzicht op zee. Hoge plafonds met balken. Om ons heen staan duizenden villa’s, allemaal met zwembad. Het huis is goed onderhouden en ingericht alsof t zo op Funda moet. Beetje het dure Leen Bakker interieur. Behalve in de keuken zijn alle kasten leeg. Dit wordt al jaren niet meer bewoond. Is uitsluitend voor de vakantie verhuur. 

In de zomer kost de villa 700 euro, per dag welteverstaan. Nu natuurlijk veel minder. De villa staat ook te koop. Als we door de buurt lopen zien we nog aardig wat mooiere huizen.  Spaans Aerdenhout zegt Leonie. Er moet hier een goede welstandscommissie aan het werk zijn geweest. Alle huizen hebben dezelfde stijl. Ze hebben dezelfde rode dakpannen en kleuren. We zien veel torentjes, buitentrappen en frivole elementen. De omgeving is prachtig. Allerlei kliffen en strandjes. Heel mooie uitzichten.

Als Leonie het hondje uitlaat, komt ze drie wilde zwijnen tegen. Lulu begint doof en blind te worden, die had er gelukkig geen erg in. Toch meer natuur dan in Aerdenhout zou ik zeggen.

Roadtrip vanaf Malaga

We maken een roadtrip van Malaga naar Valencia. Eerst in Malaga de twee grootste trekpleisters bekeken. De kathedraal, een enorm groot en indrukwekkend ding. Vooral het houtwerk, de deuren en beelden zijn prachtig. En het Picasso museum. Het is meen ik het vierde Picassomuseum wat we bezoeken. De kunst is geschonken door een dochter en kleinzoon. Een beetje uit alle periodes. Picasso is in Malaga geboren. Vandaar het museum. Zijn geboortehuis is ook open voor het publiek. Het museum is een mooi gebouw en goed ingericht. Er staan 2 rijen voor de deur. Eentje voor mensen met een kaartje en eentje voor zonder kaartje. Wij hebben een kaartje en hoeven niet lang te wachten. Het is fors druk. Wat moet dat worden in de zomer! Voordat we binnen zijn tel ik al acht bewakers. Picasso heeft maar 10 van zijn 91 zijn jaar in Malaga gewoond. Ik vraag me lopend door het museum af waarom Leiden zo weinig met Rembrandt heeft gedaan. Rembrandt woonde de eerste 25 jaar in Leiden.  Er herinnert daar niets maar aan Rembrandt. Zijn geboortehuis is al lang afgebroken.

De tocht vanaf Malaga voert langs honderdduizenden zo niet miljoenen vakantiehuizen en flats.  Voor 90% leeg in februari. Alleen op plekken als Torremolinos en Benidorm is het wat drukker.  Restaurants zijn vaak dicht. Hotels ook of ze hebben maar enkele gasten. 

Meer dan een derde van de Spanjaarden heeft een tweede huis. Nogal scheef is dat er in de grote steden te weinig huizen zijn. Er is een tekort van minstens 600000 huizen. Veel jongeren blijven noodgedwongen thuis wonen.  5 tot 6 jaar langer dan in Nederland.

De stukken rotsachtige kust zijn soms heel mooi. Op andere plekken is het dorre bruine vlaktes met tientalle kilometers kassen. Zeeën van wit plastic. 

 

Onderweg slapen we in stille hotels. In Los Delfines slapen we 6 hoog. Alles letterlijk alles is wit. Het balkon heeft een kniehoog muurtje. Doodeng. De architect heeft bedacht dat de je van bovenaf zo de hal in kan kijken vanaf acht hoog. Ook hier een heel fragiel tuinhekje. Ik schuifelde van de lift langs de muur naar de kamer om maar niet naar beneden te hoeven kijken. De koker die van beneden naar boven loopt werkt als een enorme toeter. Als iemand in de hal bij de receptie hard praat kan je dat zes hoog nog verstaan. In zaal voor het ontbijt zijn 80 tafels voor 4 personen. Ook hier is alles wit. Ook de kopjes en borden. Om 9:30 zijn we er met zijn drieën. Een man met een kopje koffie in een een hoekje en wij.